АНАЛІТИЧНІ ЦЕНТРИ ЯК ІНТЕЛЕКТУАЛЬНА ІНФРАСТРУКТУРА ГЕОСТРАТЕГІЇ США

  • Д. С. Коротков Харківський національний економічний університет імені Семена Кузнеця https://orcid.org/0000-0003-2732-0824
Ключові слова: аналітичні центри, геостратегія США, зовнішня політика, національна безпека, стратегічне планування, політика стримування, міжнародні відносини.

Анотація

У статті досліджується роль аналітичних центрів як ключового елемента інтелектуальної інфраструктури геостратегії США. Актуальність теми зумовлена змінами у світовій безпековій матриці, а війни в Україні та на Близькому Сході є глобальним «стрес-тестом» для неоліберального світопорядку, стратегічної міцності США та стійкості західних без пекових альянсів. Сучасні війни та конфлікти надають надзвичайно актуальний емпіричнийконтекст для вивчення того, як американські аналітичні центри,які формують дискурс, визначають стратегічні варіанти та легітимізують дії держави. Проаналізовано історичну еволюцію «фабрик думок» у США від початку ХХ ст. до сучасності, зокрема діяльність Брукінгського інституту, Фонду Карнегі за міжнародний мир, Ради з міжнародних відносин, Heritage Foundation, RAND Corporation та CSIS. Досліджується інструментарій впливу аналітичних центрів США у розробленні зовнішньополітичних стратегій держави: від «взаємного гарантованого знищення» корпорації RAND до військових ігор (war-games)та моделювання сценаріїв військових конфліктів експертами CSIS. Доведено, що аналітичні центри відіграють ключову роль у легітимізації участі США у світових конфліктах, не лише формуючи консенсус еліт, але й проектуючи нормативні рамки, що підтримують довгострокові стратегічні цілі. Генерація ідей, підготовка експертів, аналітична підтримка уряду та моделювання сценаріїв – інструментарій авторитетних американських «фабрик думок», який є комплексним та багатопрофільним і допомагає уряду США швидко реагувати на сучасні геополітичні виклики. Визначається, що під час криз вплив «фабрик думок» посилюється, оскільки уряди шукають швидких експертних порад. Їхня здатність визначати межі «прийнятних» політичних варіантів, особливо в поляризованих політичних контекстах, дозволяє їм опосередковано визначати напрямок зовнішньої політики.

Посилання

Abelson, D. (2002). Think tanks and US foreign policy: An historical perspective. US Foreign Policy, 7(3), 9–12. [in English]. [Abelson D. Think tanks and US foreign policy: An historical perspective. US ForeignPolicy. 2002, Vol. 7. Is. 3. pp. 9-12. URL: https://ciaotest.cc.columbia.edu/olj/fpa/fpa_nov02_abelson.pdf. (дата звернення: 11.02.2026)].
Abelson, D. (2006). In Capitol Idea: ThinkTank sand U.S. Foreign Policy. McGill-Queen’s University Press. [in English]. [Abelson D. In Capitol Idea: ThinkTank sand U.S. Foreign Policy. McGill-Queen’sUniversity Press, 2006, 366 p. URL:https://books.google.com.tj/books?id=UavEJnhgdaEC&printsec=copyright&hl=r
u#v=onepage&q&f=false. (дата звернення: 13.02.2026)].
Biden, J. (October 12, 2022). National Security Strategy. The Wite House.[in English].[Biden J. National Security Strategy. The Wite House. 12 October. 2022. URL: https://bidenwhitehouse.archives.gov/wp-content/uploads/2022/10/Biden-Harris-Administrations-National-Security-Strategy-10.2022.pdf. (дата
звернення: 22.02.2026)].
Blasko, A. (June 7, 2004) Reagan and Heritage: A Unique Partnership. The Heritage Foundation. [in English]. [Blasko A. Reagan and Heritage: A Unique Partnership. The Heritage Foundation. 2004. URL: https://www.heritage.org/conservatism/commentary/reagan-and-heritage-unique-partnership. (датазвер-
нення: 22.02.2026)].
Cancian, M., &Cancian, M. (2023).The First Battle of the Next War. A Reportof the CSIS International Security Program. URL:https://www.csis.org/analysis/first-battle-next-war-wargaming-chinese-invasion-taiwan. [in English].[Cancian M.,Cancian M. The First Battle of the Next War. A Report of the CSIS International
Security Program. 2023. URL:https://www.csis.org/analysis/first-battle-next-war-wargaming-chinese-invasion-taiwan(дата звернення: 28.01.2026)].
Clinton, W. J. (1993). Remarks to the Democratic Leadership Council Online by Gerh ard Peter and John T. Woolley, The American Presidency Project.[in English]. [Clinton W. J. Remarks to the Democratic Leadership Council Online by Gerhard Peters and John T. Woolley, The American Presidency Project.1993.
URL: https://www.presidency.ucsb.edu/node/218963
Ewaida, S. (2025). The Role of Unofficial American Think Tanks in Shaping the Strategy for Controlling the Trajectory of the International System (The Ukraine War as a Model). Journal of Political Science and International Relations. Vol. 8, No. 3, pp. 169-178. URL: https://doi.org/10.11648/j.jpsir.20250803.17.
[in English]. [Ewaida S. The Role of Unofficial American Think Tanks in Shaping the Strategy for Controlling the Trajectory of the International System (The Ukraine War as a Model). Journal of Political Science and International Relations. 2025. Vol. 8, No. 3, pp. 169-178. URL: https://doi.org/10.11648/j.
jpsir.20250803.17. (дата звернення: 15.02.2026)].
George, A., & Bennett, A. (2005). Case studies and theory development in the social sciences.. Cambridge, MA: MIT Press. 331 p. URL: https://indiachinainstitute.org/wp-content/uploads/2018/05/Comparative-Methods-Ch8-George-Bennett-2005.pdf. [in English]. [George A., Bennett A. Case studies and theory development in the social sciences.. Cambridge, MA: MIT Press, 2005. 331 p. URL: https://indiachinainstitute.org/wp-content/uploads/2018/05/Comparative-Methods-Ch8-George-Bennett-2005.pdf. (дата звернення: 14.02.2026)].
Haass, R. (2002).Think Tank sand U.S. Foreign Policy: A Policy-Maker’s Perspective. Archive for the U.S. Department of State.[in English].[Haass R. ThinkTank sand U.S. Foreign Policy: A Policy-Maker’s Perspective. Archive for the U.S. Department of State. 2002.URL: https://2001-2009.state.gov/s/p/rem/15506.htm#:~:text=Richard%20N.,was%20written%20for%20electronic%20distribution.&text=Of%20
the%20many%20influences%20on,to%20mediate%20and%20resolve%20conflict(дата звернення: 21.02.2026)].
Heath, T. (2021). U.S. Strategic Competition with China. A RAND Research Primer. [in English].[Heath T. U.S. Strategic Competition with China. A RAND Research Primer. 2021. URL: https://www.rand.org/pubs/perspectives/PEA290-3.html.(дата звернення: 27.02.2026)].
Heather, D. (2025). Andrew Carnegie: The Greatest Philanthropist the US Has Ever Seen.[in English]. [Heather D. Andrew Carnegie: The Greatest Philanthropist the US Has Ever Seen.2025. URL: https://reflectionsofthepast.medium.com/andrew-carnegie-the-greatest-philanthropist-the-us-has-ever-seen-
91096e978f17.(дата звернення: 22.02.2026)].
Jones, S., &McCabe R. (2026). Russia’s Grinding War in Ukraine. Center for Strategic and International Studies. URL: https://www.csis.org/analysis/russias-grinding-war-ukraine. [in English].[Jones S.,McCabe R. Russia’s Grinding War in Ukraine. Center for Strategic and International Studies. 2026. URL:
https://www.csis.org/analysis/russias-grinding-war-ukraine.(дата звернення: 02.02.2026)].
Klynina, T., & Isaikina, O. (2023). USA Think Tanks: Strategy and informational in fluence in the globalized media space. Society. Document. Communication, 8(3), 66–75. [in English].[Klynina T. Isaikina O. USA Think Tanks: Strategy and informational in fluence in the globalized media space. Society. Document.
Communication, 2023. 8(3), pp. 66–75. https://doi.org/10.69587/sdc/3.2023.66].
Long, A. (2008). Deterrence From Cold War to Long War. URL: www.rand.orgwww.rand.org. [in English]. [Long A. Deterrence From Cold War to Long War. 2008. URL: www.rand.orgwww.rand.org.(дата звернення: 21.02.2026)].
Mandate for Leadership: The Conservative Promise (2025). [in English]. [Mandate for Leadership: The Conservative Promise. 2025.URL:https://static.heritage.org/project2025/2025_MandateForLeadership_FULL.pdf.(дата звернення: 11.02.2026)].
McGann, J. (2005). Think Tanks and Policy Advice in The US. Foreign Policy Research Institute. [in English].[McGann J. ThinkTanks and Policy Advice in The US. Foreign Policy Research Institute. 2005. DOI:10.4324/9780203963203].
McGann, J. (2016). The Fifth Estate: Think Tanks, Public Policy, and Governance. Brookings Institution Press. [in English].[McGann J. The Fifth Estate: Think Tanks, Public Policy, and Governance. Brookings Institution Press. 2016. URL: http://www.jstor.org/stable/10.7864/j.ctt1gpccjc.(дата звернення: 22.02.2026)].
McGann, J. (2020) Global Go To Think Tank Index Report. [in English].[McGann J. Global Go To Think Tank Index Report. 2020. URL: https://razumkov.org.ua/uploads/2020_Global_Go_To_Think_Tank_Index_Report.pdf(дата звернення: 20.02.2026)].
Su, J. (2016). ThinkTanks in the United States: The Evolution and Evolving Roles. Sociology Study,6(3), 176–185.[in English].[Su J. Think Tanks in the United States: The Evolution and Evolving Roles. Sociology Study, March 2016, Vol. 6, No. 3, 176-185. DOI: 10.17265/2159-5526/2016.03].
Talbott, S. (2002).The Brookings Institution: How a Think Tank Works. US Foreign Policy, 7(3), 19–21. U [in English]. [Talbott S. The Brookings Institution: How a Think Tank Works. USForeign Policy. 2002. Vol. 7. Is. 3. pp. 19–21. URL: https://ciaotest.cc.columbia.edu/olj/fpa/fpa_nov02_talbott.pdf. (дата звернення: 25.02.2026)].
Trump, D. (November,2025). National Security Strategy. The Wit eHouse.. [in English].[Trump D. National Security Strategy. The Wite House. November 2025. URL: https://www.whitehouse.gov/wp-content/uploads/2025/12/2025-National-Security-Strategy.pdf.(дата звернення: 23.02.2026)].
Wendlin, M. (February 14,2025). Project 2025: The right-wing wish list for Trump’s second term. BBC News. [in English]. [Wendlin M. Project 2025: The right-wing wish list for Trump’s second term. BBC News. 14 February, 2025. URL:https://www.bbc.com/news/articles/c977njnvq2do.(дата звернення: 23.02.2026)].
Опубліковано
2026-05-29
Як цитувати
Коротков, Д. С. (2026). АНАЛІТИЧНІ ЦЕНТРИ ЯК ІНТЕЛЕКТУАЛЬНА ІНФРАСТРУКТУРА ГЕОСТРАТЕГІЇ США. Міжнародні та політичні дослідження, (41), 174-185. https://doi.org/10.32782/2707-5206.2026.41.15
Розділ
ТЕОРІЯ ТА ІСТОРІЯ ПОЛІТИЧНОЇ ДУМКИ. АКТУАЛЬНІ ПРОБЛЕМИ ПОЛІТИЧНОГО ДИСКУРСУ